IPv4 vs IPv6: waarom overstappen we van protocol?

Door Redactie geefip.nl ·  28 april 2026  ·  Netwerken  ·  5 min lezen

Het internet is gebouwd op IP-adressen. Elk apparaat dat verbinding maakt met het internet krijgt zo'n adres toegewezen. Lange tijd was IPv4 de enige standaard, maar het tekort aan beschikbare adressen dwingt de wereld te migreren naar IPv6. Op geefip.nl kun je direct zien welke versie jij gebruikt.

Wat is IPv4?

IPv4 (Internet Protocol versie 4) is de eerste wijdverspreide versie van het internetprotocol, geïntroduceerd in 1983. Een IPv4-adres bestaat uit vier groepen cijfers, gescheiden door punten, zoals 93.184.216.34. Elk getal loopt van 0 tot 255, wat in totaal 2³² = 4.294.967.296 unieke adressen oplevert — iets meer dan 4,3 miljard.

Dat klinkt als veel, maar in de jaren tachtig kon niemand voorspellen hoeveel apparaten er ooit met het internet verbonden zouden zijn. Inmiddels heeft de gemiddelde thuisgebruiker al meerdere smartphones, laptops, tablets en slimme apparaten.

Het probleem: IPv4-uitputting

Vanaf de jaren negentig begon het duidelijk te worden dat 4,3 miljard adressen niet genoeg zou zijn. De explosieve groei van internet, smartphones en IoT-apparaten heeft de vraag naar IP-adressen gigantisch opgedreven.

In 2011 deelde de IANA (Internet Assigned Numbers Authority) het laatste blok IPv4-adressen uit aan regionale registrars. Sindsdien werken internetproviders met technieken als NAT (Network Address Translation) om meerdere apparaten achter één publiek IP-adres te laten werken.

De oplossing: IPv6

IPv6 (Internet Protocol versie 6) werd ontwikkeld om de adressenruimte radicaal uit te breiden. In plaats van 32 bits gebruikt IPv6 128 bits per adres. Dat levert 2¹²⁸ adressen op — ofwel 340 undeciljoen (een 3 gevolgd door 38 nullen). Genoeg om elk korreltje zand op aarde meerdere IP-adressen te geven.

IPv6 lost niet alleen het adresprobleem op. Het brengt ook andere verbeteringen:

• Vereenvoudigde routering: minder overhead in netwerkapparatuur.
• SLAAC: apparaten kunnen zichzelf automatisch een IPv6-adres toewijzen, zonder DHCP-server.
• Ingebouwde IPsec-ondersteuning: beveiliging als standaard onderdeel van het protocol.
• Geen NAT nodig: elk apparaat krijgt een eigen publiek adres, wat directe verbindingen eenvoudiger maakt.

Hoe ziet een IPv6-adres eruit?

Een IPv6-adres bestaat uit acht groepen van vier hexadecimale tekens, gescheiden door dubbele punten:

2001:0db8:85a3:0000:0000:8a2e:0370:7334

Nulgroepen mogen worden afgekort met ::. Zo wordt 2001:0db8:0000:0000:0000:0000:0000:0001 verkort tot 2001:db8::1.

Dual-stack: het beste van twee werelden

De overgang van IPv4 naar IPv6 gaat geleidelijk. De meeste apparaten en netwerken draaien momenteel dual-stack: ze ondersteunen zowel IPv4 als IPv6 tegelijkertijd. Bij elk verbindingsverzoek kiest het systeem automatisch het meest geschikte protocol.

IPv6 in Nederland

Nederlandse internetproviders zijn al ver gevorderd met de IPv6-uitrol. Grote aanbieders als KPN, Ziggo, T-Mobile en XS4ALL bieden IPv6 standaard aan op de meeste abonnementen. De adoptiegraad van IPv6 in Nederland ligt ruim boven het Europees gemiddelde en nadert de 60 procent van al het internetverkeer.

Controleer of jij al IPv6 hebt

Conclusie

IPv4 was decennialang de ruggengraat van het internet, maar de adressenruimte is uitgeput. IPv6 is geen verre toekomst meer — het is nu al actief op de meeste moderne verbindingen in Nederland. Voor eindgebruikers verandert er weinig zichtbaars; het protocol werkt transparant op de achtergrond. Maar voor systeembeheerders, ontwikkelaars en iedereen die een thuisnetwerk beheert, is kennis van IPv6 steeds belangrijker.

Veelgestelde vragen over IPv4 en IPv6